Kinh nghiệm quản trị tri thức trong các thư viện đại học

Định nghĩa Quản trị tri thức 

Quản trị tri thức (QTTT) là một hoạt động được đánh giá cao như một chiến lược quản trị của thế kỷ 21 dành cho các cơ quan, tổ chức. Theo tác giả M. Rao (2005) [7] QTTT có thể giúp cơ quan, tổ chức bổ sung, lưu trữ dữ liệu, cải thiện các hoạt động và dịch vụ, và ra quyết định về các nguồn đầu tư. Khi được thực hiện hiệu quả, nó cũng có thể tạo điều kiện cho sự sáng tạo và đổi mới.

Trên cơ sở nghiên cứu QTTT trong bối cảnh thư viện, Tripathy và cộng sự (2007: 66) [8] cho rằng: quy trình QTTT là “các hoạt động được thực hiện để kích hoạt và tạo điều kiện thuận lợi cho việc tạo ra, chia sẻ và sử dụng kiến thức vì lợi ích của cơ quan, tổ chức”. Ferguson và cộng sự (2008: 52-53) [3] tập trung vào kết quả và lưu ý là “... lập kế hoạch, phát triển và thực hiện các chiến lược, quy trình và hệ thống để hỗ trợ việc đảm bảo và gia tăng giá trị cho tài sản tri thức của tổ chức”.

Có thể định nghĩa như sau: QTTT là việc sử dụng hiệu quả các phương pháp thực hành dựa trên tri thức và với mục tiêu nâng cao cải tiến tổ chức.

Kỹ năng cần thiết cho QTTT

Theo các định nghĩa trên, QTTT bao gồm các chiến lược và hệ thống đề cập đến con người và công nghệ trong bối cảnh cụ thể và dựa trên một số kỹ năng bắt buộc. Tripiathy và cộng sự (2007: 70) [8] xác định các kỹ năng quan trọng mà các nhà quản lý cần phát triển để sử dụng QTTT.

Những kỹ năng này bao gồm: Kỹ năng giao tiếp giữa các cá nhân: lắng nghe, ghi nhớ; Kỹ năng quản lý chung: kỹ năng quản lý nhân sự, kỹ năng quản lý sự thay đổi; Kỹ năng quản lý thông tin: hợp nhất, đóng gói thông tin; Kỹ năng công nghệ thông tin: phát triển trang web, thiết kế cơ sở dữ liệu, mạng; Tư duy chiến lược; Kỹ năng viết; Kỹ năng học tập; Kỹ năng thuyết trình; Kỹ năng giải quyết và phản ứng với những lời chỉ trích.

Nguyên tắc QTTT

Từ các định nghĩa, các tác giả trên đã khẳng định các nguyên tắc dựa trên QTTT cần phải được nghiên cứu và triển khai để sử dụng nó. Các hoạt động QTTT có thể phản ánh một hoặc nhiều đặc điểm này: Cải tiến tổ chức; Phù hợp với sứ mệnh thể chế; Kiến thức được ghi lại và chia sẻ; Truyền thông phản ánh đối thoại nhiều cấp; Lập kế hoạch và đánh giá liên tục.

Được hướng dẫn bởi những nguyên tắc này, các nhà quản trị có thể bắt đầu công việc tìm hiểu và giải quyết các vấn đề, lựa chọn các phương pháp thực hành phù hợp và đưa ra quyết định theo những cách có lợi cho tổ chức của họ.

Đánh giá hiệu quả của QTTT

Đây là bản chất của QTTT, vì vậy các nhà quản trị tri thức phải thẳng thắn xem xét các quyết định sau khi chúng được đưa ra và thực hiện. Họ cần rút kinh nghiệm từ công việc và điều chỉnh các hoạt động trong tương lai.

Holsapple và cộng sự (2016) [4] gợi ý ở cấp độ tổ chức, thành công xảy ra khi kết quả của các hoạt động đáp ứng các tiêu chí về hiệu quả, đồng thời duy trì sự phù hợp với sứ mệnh, tầm nhìn và giá trị của tổ chức.

Wang và Yang (2016: 3) [9] cho rằng “Thành công của QTTT có thể được định nghĩa là nắm bắt được kiến thức tốt, cung cấp kiến thức phù hợp cho người dùng và sử dụng kiến thức này để cải thiện hiệu suất cá nhân”.

Để kiến thức được chuyển giao thành công, Coakes và cộng sự (2013: 55) [2] khuyến nghị: yêu cầu khuyến khích và ghi nhận xứng đáng việc chia sẻ thông tin thông qua các chính sách của tổ chức.

Liebowitz (2016) [5] gợi ý QTTT là một phần trong chiến lược con người và liên kết thúc đẩy với dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo.

Chi tiết, mời các bạn truy cập theo nguồn trích sau:  https://nlv.gov.vn/nghien-cuu-trao-doi/kinh-nghie%CC%A3m-qua%CC%89n-tri-tri-thu%CC%81c-trong-ca%CC%81c-thu-vie%CC%A3n-dai-hoc.html 
Nguồn: Sandra Shropshire, Jenny Lynne Semenza, Regina Koury. Knowledge management in practice in academic libraries. https://www.ifla.org/files/assets/hq/publications/ifla-journal/ifla-journal-46-1_2020.pdf

-----------------------
Thúy Hằng lược dịch